Cairngorms , czyli szkocka "Arktyka".
Każdy kraj ma swój biegun zimna, a Szkocja ma obszar który poza najniższymi temperaturami w całym Zjednoczonym Królestwie, ma klimat sub-arktyczny. Masyw górski Cairngorms we wschodniej Szkocji jest najzimniejszym regionem ; średnia roczna temperatura jest tam o 16 stopni niższa niż w najcieplejszym miejscu, czyli na małym archipelagu Wysp Scilly, u wybrzeży Kornwalli.
Góry Cairngorms są specyficzne ze względu na mikroklimat i są znakomitym miejscem do wspinaczki lodowej w czasie zimy. Jednak niskie temperatury często panują tam także latem, powyżej dolin na obszernym pławskowyżu górskim. W czasie jednego z wyjazdów w te góry w sierpniu, przy pochmurnym dniu i siąpiącym deszczu, można było pomysleć że jest to początek zimy, a temperatura odczuwalna ( a może i rzeczywista) chyba koło zera. Mimo że założyłem całą ciepłą odzież przygotowaną na wypadek załamania pogody w górach, żałowałem, że nie miałem dodatkowo rękawiczek.
Wg. teorii kilku szkockich naukowców, do końca 17-go wieku utrzymywał się w górach Cairngorms mini lodowiec. Teoria ta została niedawno uznana przez innego naukowca za bezpodstawną. Faktem jednak jest, że np. w niektórych miejscach zmrożone płaty śniegu utrzymują się przez cały rok . Jednak ostatnio te placki śniegu stają się coraz mniejsze, co świadczy o postępującym ociepleniu klimatu. Wzrost temperatury wpłynął negatywnie też na sektor turystyki zimowej w Cairngorms. Na zboczach góry Cairn Gorm ( która zresztą dała nazwę całemu masywowi) istnieje centrum narciarskie, z wyciagami dla narciarzy. W latach 60 i 70-tych pobliskie miasteczko Aviemore przeżywało bum na turystykę zimową, gdyż śnieg utrzymywał się tu przez dobre kilka miesięcy. Aviemore stało się dla Brytyjczyków tym, czym Chamonix dla Francuzów. Jednak postepujące ocieplenie klimatu w Szkocji spowodowało, że pokrywa śnieżna utrzymywała się znacznie krócej, w wyniku czego sezon narciarski skrócił się mocno w stosunkowo krótkim czasie. Brytyjscy miłośnicy śnieżnego szusowania zaczęli wybierać pewniejsze miejsca, jak np. Alpy Francuskie lub Szwajcarskie. Wielu przedsiębiorców w branży turystycznej straciło na wskutek odpływu turystów, więc w latach 80-tych wiele pensjonatów świecących pustkami wyburzono w Aviemore.
Pomimo krótszych śnieżnych zim, surowy klimat utrzymuje się na płaskowyżu Cairngorms. Na obszernych połaciach tych gór rosną rośliny arktyczno-alpejskie, typowe dla fauny spotykanej w tundrze, które przetrwały tu od czasów zlodowaceń. Ba, w górach Cairngorms można spotkać również Renifery. Zwierzęta te doskonale czują się w miejscowym klimacie, mchy i porosty które są podstawowym elementem ich diety, rosną tu w obfitości dzieki rześkiemu i chłodnemu powietrzu. Małe stado reniferów zostało przeniesione ze Szwecji w 1952 roku i świetnie sie tu zaadaptowało, osiągając obecnie liczebność 150 sztuk. Zwierzęta są półdzikimi reniferami, hodowanymi przez Samów w dalekich, północnych rejonach Skandynawii. Gatunek dzikiego renifera zamieszkiwał kiedyś naturalnie w Szkocji, wymarł jednak 10 000 lat temu ze względu na ocieplenie klimatu i zmiany w ekosystemie po ustąpieniu ostatniego zlodowacenia. Pewne wzmianki historyczne wskazują jednak, że Renifer mógł przetrwać właśnie w obszarze górskim Cairngorms aż do czasów średniowiecza, kiedy to wyginął na skutek nadmiernych polowań. Nie jest to jednak naukowo potwierdzone. W każdym razie mając trochę szczęscia, można spotkać te zwierzęta wędrujace w Parku Narodowym Cairngorms, szczególnie że nie sa to stworzenia płochliwe.
Poza szczególnymi warunkami klimatycznymi, jest to ciekawy obszar ze wzgledu na ukształtowanie terenu. Obszerny masyw Cairngorms swoja zbitą masą i wysokoscią wyróżnia się od reszty Gór Grampian. Jest to olbrzymie gniazdo górskie, a Park Narodowy Cairngorms, najwiekszy w Wielkiej Brytanii, rozciaga się na obszarze 3800 km kwadratowych. Masyw zbudowany z granitu tworzy obszerny płaskowyż , poprzecinany długimi i stromymi skalistymi dolinami. Interesujace jest, że górne połacie tworzą rozległe, płaskie i bezludne przestrzenie, urozmaicone miejscami granitowymi ostańcami. Wchodząc więc na wierzchowinę, krajobraz może się więc wydawać nieco monotonny. Jednakże sprzyja to doświadczeniu wymiaru tych gór, szerokiej przestrzeni i nieskrepowanemu wędrowaniu w różnych kierunkach na płaskowyżu. Wędrówki górskie wymagają tu od turystów górskich pewnej wprawy, gdyż szlaki są długie. Surowośc terenu w masywie Cairngorms sprawia jednak, że nie ma tu tłumów, co może być zaletą dla ludzi szukajacych ciszy i spokoju. Jest tu nie tylko granitowy i surowy krajobraz, gdyż wcinajace się doliny porosnięte są pozostałościami prastarego Lasu Kaledońskiego, który od końca ostatniej ery lodowcowej porastał całą Szkocję. Aby chociaż przelotnie doświadczyć walorów i panujacych warunków Cairngorms, okazję taką daje wędrówka przez środek gór, poprzez słynną przełęcz Lairig Ghru. Trasa łączy miasteczko Aviemore z wioską Braemar, te drugie stanowiace również bazę turystyczną. Jest to jednak opcja dla wytrawnych piechurów, którzy chcą doświadczyć prawdziwie pierwotnego krajobrazu.
Komentarze
Prześlij komentarz